ЦАХИМ НОМ

Эдгар Аллан По

Америкийн богино өгүүллэгийн нэрт зохиолч, яруу найрагч, утга зохиол шүүмжлэгч, урлагийн онолч Эдгар Аллан По 1809 оны 1 сарын 19-нд хуульчийн гэр бүлд төржээ. Эх нь авъяаслаг нэр цуутай жүжигчин хүн байсан аж. Гэвч эцэг нь түүнийг багад нас барсан учир тэрбээр үйлдвэрийн баян эзэнд үрчлэгдсэн байна.

По Шотланд, Англид бага дунд боловсрол олж аваад нутагтаа ирж, 1826 оноос Виржиниагийн их сургуульд орж суралцсан боловч жилийн дараа мөрийтэй тоглоом тоглосон хэргээр сургуулиасаа хөөгдөж, төрөлх Ричмонд хотдоо эргэн ирж, Елмаир Роустер гэгч эмэгтэйтэй амьдралаа холбожээ.

По хөгжим, уран зураг сонирхдог, түүх, одон орон, хими, биологи, анагаах ухаан судалсан, цагтаа боловсролтой, их авъяастай хүн байв. Тэрбээр хэсэг зуур цэргийн албанд байснаа 1830-аад оны үеэс сэтгүүлч болж, яруу найраг, богино өгүүллэг бичих болсон байна. Яруу найрагт дуртайн улмаас баян хойд эцгийнхээ өвөөс салж, байнгын гачигдалд орж явсан хийгээд замбараагүй амьдрал, архи сархад их хэрэглэж байснаасаа болж 1849 оны 10 сарын 7-нд зуурдаар нас баржээ.

Погийн уран зохиолын өв олон янз. Тэрбээр «Артур Гордон Пимийн түүх», «Мальстремад болсон сүйрэл», зэрэг шинжлэх ухааны уран зөгнөлт зохиол, «Алтан цох», «Морг гудамжинд гарсан хүн амины хэрэг» зэргийн адал явдлын өгүүллэг, «Хар үхлийн сүг», «Хар муур», «Хулгайлагдсан захидал» туурь, «Хэрээ», «Хонх» зэрэг уран нарийн хийцтэй олон шүлэг бичжээ. Бас урлаг, уран зохиолын судлалаар «Зохиомжийн учир», «Яруу найргийн зарчим» зэрэг өгүүллэг бичсэн байна.

Эдгээрээс «Алтан цох», «Морг гудамжинд гарсан хүн амины хэрэг» өгүүллэгүүд нь өвөрмөц содон болж, орчин үеийн адал явдалт зохиолын эхлэлийг тавьсан төдийгүй, Америкийн хүүрнэл зохиолын түүхэнд хосгүй шинэчлэл хийсэн бол «Хэрээ» зэрэг шүлгээрээ яруу найргийн хувьд ч мөн л шинэчлэл хийсэн юм.

Тухайлбал «Алтан цох» өгүүллэгээ «Хар шувуу» гэгч дээрэмчдийн нуусан их эд агуурсын тухай олонд дэлгэрсэн домогт тулгуурлан зохиож, хүний оюун ухаан шавхагдашгүй бөгөөд хүний санаж сэтгэх чадвар хязгааргүйг гаргасан юм.

Түүний шинжлэх ухааны гүнзгий мэдлэг, ер бусын задлан шинжилгээ хийх чадвар нь эрин үеийнхнээ гайхуулж байв.

Погийн зохиол бүтээл дэлхий дахинаа өргөн дэлгэрч XIX зууны эцсээр Европын уран зохиолд гарсан декадент чиглэлийн эхийг тавьсан бөгөөд Франц, Оросын символист зохиолчдод нөлөөлжээ.

Эх сурвалж: Wikipedia

 

Зохиолч (орчуулагч)-ийн номууд

Өнөөдөр: 1812
Сүүлийн 7 хоног: 48469
Сүүлийн 1 сар: 221329
Нийт хандалт: 3484308